Rozwój duchowy

Twoja droga do harmonii i szczęścia

Jaka jest różnica między religią a duchowością?

Jaka jest różnica między religią a duchowością?

Wielu ludzi chce zrozumieć różnicę między religią a duchowością, ponieważ oba pojęcia często są ze sobą mylone. Zwykle używamy ich zamiennie, ale w rzeczywistości bardzo się od siebie różnią. To jest temat, który dotyka naszego życia w najgłębszy możliwy sposób. Zarówno bowiem religia, jak i duchowość stanowią fundament egzystencji ludzkiej; decydują o tym, jak przeżywamy swoje życie, dokąd zmierzamy i jakie realizujemy cele.

Człowiek nie musi być religijny, aby być uduchowionym. Wiele osób, które uważają się za głęboko uduchowione, nie jest związanych z jakąkolwiek formą tradycyjnych praktyk religijnych. Oczywiście pojęcia religii i duchowości są zasadniczo ze sobą powiązane, jednakże istnieją między nimi pewne różnice.

Duchowość a religia

Duchowość odnosi się bezpośrednio do wewnętrznej esencji ludzkości. Osoby określające siebie mianem uduchowionych to ludzie pracujący nad swoim rozwojem i świadomi faktu, że świat fizyczny nie jest wszystkim, co istnieje. Prawdziwa duchowość znajduje się we wnętrzu człowieka. Osoby religijne są na ogół ludźmi uduchowionymi, ale ludzie uduchowieni nie muszą być religijni. Ich praktyka może mieć różnoraki charakter, całkowicie niezwiązany z żadnym wyznaniem. W tym miejscu trzeba zwrócić uwagę na fakt, że duchowość jest uniwersalna – taka sama dla wszystkich ludzi. Niezależnie od kultury czy kraju, pewne elementy są wspólne i ponadczasowe. Sposoby praktykowania duchowości różnią się między sobą z powodu wpływu tradycji, kultur i nauki. Sam rdzeń duchowości jednak się nie zmienia.

Religia została stworzona przez ludzi potrzebujących określonego kodeksu moralnego i systemu wierzeń, który stanowiłby swoisty fundament oraz źródło zasad. Religie charakteryzują się najczęściej, choć nie zawsze, istnieniem hierarchii osób wtajemniczonych (np. kapłanów), odprawiających rytuały dla ogółu wyznawców. Pełnią oni rolę kierowniczą wobec pozostałych członków wspólnoty i nadzorują jej funkcjonowanie. Można powiedzieć, że religia jest jakby częścią duchowości – tak jak katolicyzm jest częścią chrześcijaństwa. To punkt wyjścia dla większości ludzi, początek drogi ku pełnej duchowości.

Podstawowe różnice pomiędzy religią a duchowością

1. Doktryny religijne są nauczane, a duchowość to rodzaj wrodzonego postrzegania i odczuwania. Ludzie są istotami duchowymi – to całkowicie naturalna cecha. Religijność jest natomiast czymś nabytym – efektem wychowania i wpajania pewnych określonych zachowań oraz idei.

2. Religia jest związana z konkretną doktryną i (zazwyczaj) sformalizowaną organizacją (np. kościoły). W przypadku duchowości jest odwrotnie. Praktykuje się ją na poziomie osobistego doświadczenia. Człowiek uduchowiony nie musi być związany z jakąkolwiek religią.

3.  Cechą charakterystyczną religii są jej rytuały, przez które wpływa na życie wyznawców. Mogą to być spotkania w określonym czasie (np. Msza Święta) albo wykonywanie konkretnych czynności (modlitwa, sakramenty, studiowanie świętego tekstu). W praktyce duchowej rytuały nie są koniecznością. Pojawiają się z indywidualnej potrzeby, ale zazwyczaj ludzie praktykujący starają się unikać tego, co może ograniczać ducha.

4. Duchowość jest działaniem bezpośrednim, natomiast religia korzysta z pośredników (kapłanów) na drodze do zjednoczenia z wyższą duchową rzeczywistością lub bytem. Problem w tym, że człowiek nie jest w stanie zrozumieć oświecenia (zbawienia), póki sam go nie doświadczy. Tego nie można wyjaśnić ani opisać. Religia próbuje to robić, bez zrozumienia pewnych elementów całej "duchowej układanki". Jest to więc próba wskazania drogi do oświecenia (zbawienia) bez posiadania wystarczającej wiedzy.

5. Religia używa rytuałów odprawianych w dużych grupach w celu podtrzymywania kultu, natomiast w duchowości korzysta się raczej z indywidualnej medytacji oraz modlitwy.

6.  Religia zazwyczaj wyraża związek człowieka z jakąś nadprzyrodzoną istotą (Bogiem), duchowość natomiast opiera się raczej na pielęgnowaniu wnętrza ludzkiej natury. Może odwoływać się do istoty wyższego rzędu, ale nie musi. Co za tym idzie – podmiotem religii jest Bóg (najważniejszy ze wszystkiego), a duchowości – człowiek.

7. Religia może być skutecznym narzędziem duchowej praktyki. Niestety dla wielu ludzi działa jak "produkt zastępczy", zwalniając ich z odpowiedzialności za życie prawdziwą duchowością.

8. Związki wyznaniowe są wspólnotami osób wierzących. Dąży się w nich do ujednolicenia myślenia i postępowania wszystkich ich członków. Z kolei duchowość jest zjawiskiem całkowicie indywidualnym, przez co jej adepci czasami są ograniczeni do własnych zasobów i możliwości.

9. Religia daje swoim wyznawcom solidne wsparcie i poczucie bezpieczeństwa – zarówno fizycznego, jak i psychicznego. Kościoły i kapłani bardzo często zajmują się pomocą potrzebującym, dystrybuując między nich żywność, ubrania czy leki (np. Caritas). W osobistej praktyce duchowej trzeba liczyć przede wszystkim na siebie samego. Wzajemna pomoc odbywa się na mniejszą skalę; chociażby dlatego, że brakuje formalnej instytucji, która mogłaby się zająć organizacją takiego wsparcia.

10. Zarówno religia, jak i duchowość odnoszą się do ludzkiego pragnienia odnalezienia wewnętrznego spokoju lub Boga, ale używają innej terminologii i sposobów osiągania celów. Ludzie religijni twierdzą, że istnieje tylko jedna Prawda; osoby prawdziwie uduchowione wiedzą, że wszystko jest prawdą.

Na zakończenie dodam, że religia i duchowość nie zawsze są ze sobą sprzeczne. Na pewnym etapie rozwoju człowieka są wręcz wzajemnie uzupełniającymi się sferami. Harmonijnie współgrające mogą pomóc w poszukiwaniu wewnętrznego spokoju. Prędzej czy później nadchodzi jednak moment, kiedy trzeba wykroczyć poza religię. Podobnie jak dziecko opuszczające przedszkole, by zacząć naukę w szkole.


Autor: Wojciech P. P. Zieliński
Założyłem tę stronę internetową, by pomóc wszystkim osobom, dla których liczy się uniwersalna duchowość. Nie taka, która nakłania do nienawiści i walki, lecz prawdziwa - skupiona na szczerych poszukiwaniach prawdy.


Zmień czyjeś życie na lepsze! Udostępnij:


Komentarze

Dołącz do nas

Polub nas na Facebooku, by otrzymywać powiadomienia o nowościach.

O stronie

"Przewodnik duchowy" jest serwisem, którego treść koncentruje się wokół tematyki rozwoju duchowego i osobistego oraz życia w harmonii z wszechświatem. Uważamy, że duchowość nie ogranicza się do jednej religii czy filozofii – jest uniwersalna i dotyczy w takim samym stopniu wszystkiego i wszystkich. Dlatego też chcemy przybliżyć Ci nauki i mądrości duchowe, niezależnie od źródła ich pochodzenia. Pamiętaj: w duchowości najważniejszy nie jest Bóg, guru czy kościół, lecz człowiek i jego droga.

Szukaj na stronie

Ta strona została znaleziona m. in. przez następujące frazy: jaka jest różnica między religią a duchowością, czym się różni duchowość od religii, jóżnica pomiędzy religijnością a duchowością, jak odróżnić duchowość od religijności, naucz się odróżniać duchowość od religijności, religia a duchowość, duchowość a religia.